Αλλαγές στην πρόσκληση για το Μέτρο 6.3.
8 Μαρτίου 2019
Ημερίδα για το Μέτρο 11 Βιολογικές Καλλιέργειες
18 Μαρτίου 2019

Σημαντικά τα περιθώρια αύξησης της αγοράς των βιολογικών προϊόντων

Η αγορά των βιολογικών προϊόντων, σύμφωνα με πρόσφατη ανάλυση της ΕΕ, παρουσιάζει σημαντικά περιθώρια περαιτέρω ανάπτυξης τα επόμενα χρόνια.

Είναι γεγονός ότι οι ρυθμοί αύξησης της παραγωγής και της ζήτησης βιολογικών προϊόντων την τελευταία δεκαετία ήταν εντυπωσιακοί. Ωστόσο φαίνεται ότι σε αρκετές χώρες της ΕΕ, μεταξύ αυτών και η Ελλάδα, η αγορά των βιολογικών προϊόντων δεν έχει ακόμη φτάσει σε στάδιο ωρίμανσης

Συνολικά στην ΕΕ καλλιεργούνται με βιολογικό τρόπο περίπου 126 εκ. στρέμματα δηλαδή το 7% της καλλιεργούμενης έκτασης της ΕΕ. Στην Ελλάδα το ποσοστό της έκτασης που καλλιεργείται βιολογικά είναι κοντά στο μέσο όρο της ΕΕ. Ωστόσο υπάρχουν χώρες όπως η Αυστρία και η Σουηδία όπου το ποσοστό αυτό κυμαίνεται κοντά στο 20%

Η έκταση που καλλιεργείται με βιολογικό τρόπο, κατά τη δεκαετία 2007-2017 αυξήθηκε κατά 70%. Η αύξηση αυτή έχει υποστηριχθεί από τις πολιτικές της ΕΕ αλλά και από την αυξανόμενη ζήτηση των καταναλωτών για προϊόντα που καλλιεργούνται με αειφορικό τρόπο. Σε αντίθεση με τις εκτάσεις που καλλιεργούνται βιολογικά η βιολογική κτηνοτροφία δεν εμφανίζει τους ίδιους ταχείς ρυθμούς ανάπτυξης

Η παραγωγή βιολογικών προϊόντων σε γενικές γραμμές χαρακτηρίζεται από χαμηλότερες αποδόσεις σε σύγκριση με την παραγωγή συμβατικών προϊόντων. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι στη Γερμανία η απόδοση της παραγωγής βιολογικού σίτου είναι στο 40% του συμβατικού, στη Γαλλία η απόδοση της παραγωγής βιολογικού καλαμποκιού πλησιάζει στο 90% του συμβατικού και στην Ολλανδία η απόδοση της παραγωγής βιολογικού γάλακτος φτάνει στο 95% του συμβατικού. Το γεγονός αυτό αποτελεί ανασταλτικό παράγοντα για τη μετάβαση από τη συμβατική στη βιολογική μέθοδο παραγωγής. Ωστόσο η χαμηλότερη απόδοση αντισταθμίζεται από την υψηλότερη τιμή πώλησης που εξασφαλίζουν οι παραγωγοί. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι στη Γερμανία η τιμή πώλησης του βιολογικού σιταριού είναι 150% υψηλότερη της τιμής πώλησης του συμβατικού

Η αγορά των βιολογικών προϊόντων

Η αγορά των βιολογικών προϊόντων της ΕΕ είναι η 2η μεγαλύτερη αγορά στον κόσμο. Το συνολικό μέγεθος της αγοράς των βιολογικών προϊόντων στην ΕΕ για το έτος 2017 εκτιμήθηκε σε 34,3 δις €. Το μέγεθος αυτό είναι σχεδόν διπλάσιο από το μέγεθος που είχε πριν 10 χρόνια. Το μεγαλύτερο μερίδιο της αγοράς κατέχει η Γερμανία (με συνολικό τζίρο περίπου 10 δις €)

Το ποσοστό διείσδυσης των βιολογικών προϊόντων στην αγορά των τροφίμων παρουσιάζει σημαντικές διακυμάνσεις μεταξύ των Κρατών -Μελών της ΕΕ. Το μεγαλύτερο ποσοστό διείσδυσης καταγράφεται στη Δανία (13,3%) ενώ στις χώρες του Νότου τα ποσοστά είναι ακόμη αρκετά χαμηλά (Ισπανία 2,8% και Ιταλία 3,2%).

Η αυξανόμενη ζήτηση για αγορά βιολογικών προϊόντων αντανακλάται επίσης και στην κατά κεφαλή δαπάνη για αγορά βιολογικών προϊόντων. Η δαπάνη αυτή κατά την περίοδο 2007-2017 υπερδιπλασιάστηκε. Ειδικότερα το 2017 ανήλθε σε 67 €/άτομο ένατι 29 €/άτομο το 2007.

Όσον αφορά στα είδη των βιολογικών προϊόντων τη μεγαλύτερη διείσδυση παρουσιάζουν τα βιολογικά αυγά (τα οποία σε ορισμένες χώρες καλύπτουν το 20-30% της συνολικής ζήτησης). Επίσης σημαντικό μερίδιο κατέχουν τα βιολογικά φρούτα και λαχανικά (πάνω από 10%) και τα γαλακτοκομικά  ενώ αναμένεται αύξηση της ζήτησης για βιολογικό κρέας.

Στις χώρες της ΕΕ όπου η ζήτηση των βιολογικών προϊόντων είναι αυξημένη, το κύριο κανάλι διανομής τους είναι τα super markets. Αντίθετα στις χώρες με σχετικά χαμηλή ζήτηση η διακίνηση των βιολογικών προϊόντων γίνεται κυρίως από εξειδικευμένα καταστήματα. Στην Ελλάδα το 65% των βιολογικών προϊόντων διακινείται μέσω των supermarkets και το 30% μέσω εξειδικευμένων καταστημάτων

Οι γρήγοροι ρυθμοί ανάπτυξης στην παραγωγή και στη ζήτηση βιολογικών προϊόντων υποδεικνύουν ότι η συγκεκριμένη αγορά δεν έχει ακόμη φτάσει σε ώριμο στάδιο. Το γεγονός αυτό σε συνδυασμό με τάσεις όπως η ζήτηση για τοπικά προϊόντα προσδιορίζουν σημαντικές ευκαιρίες για περαιτέρω ανάπτυξη της αγορά των βιολογικών προϊόντων

Στο σύνδεσμο μπορείτε να δείτε τη σχετική μελέτη της ΕΕ (στα Αγγλικά)